بازار سکه همواره یکی از روش‌های پرطرفدار سرمایه ‌گذاری در ایران بوده است، اما موضوع مالیات خرید و فروش سکه در سال‌های اخیر اهمیت بیشتری پیدا کرده است. طبق مقررات سازمان امور مالیاتی کشور، معاملات سکه می‌توانند مشمول پرداخت مالیات شوند و نداشتن آگاهی از این قوانین ممکن است باعث بروز جرائم مالیاتی شود. در سال ۱۴۰۴، قوانین مربوط به مالیات سکه با اجرای سامانه مودیان و پایانه‌ های فروشگاهی شفاف ‌تر شده است. تفاوت میان مالیات سکه و مالیات طلای زینتی، نحوه محاسبه مالیات بر ارزش افزوده، و الزام صدور صورتحساب الکترونیکی از جمله نکات مهم این حوزه به شمار می‌رود. بر اساس دستورالعمل ‌های جدید، خرید سکه تا سقف مشخصی در سال 1404 مشمول مالیات سکه نمی شود ، اما در صورت افزایش تعداد سکه‌های خریداری ‌شده، فرد مشمول پرداخت مالیات خواهد شد. در این مقاله، به بررسی کامل قوانین مالیات خرید و فروش سکه و شرایط معافیت و نرخ‌های آن می‌پردازیم.

اگر می خواهید بدانید چه افرادی مشمول مالیات سکه می شوند و مراحل پرداخت و تسویه مالیاتی به چه صورت انجام می شود و همچنین برای اطلاع داشتن از جرایم عدم پرداخت مالیات و چگونگی نحوه محاسبه مالیات، تا پایان این مقاله همراه ما باشید :

مالیات سکه

خرید و فروش سکه در ایران یکی از روش‌ های متداول سرمایه‌ گذاری و کسب سود به شمار می‌رود و به همین دلیل، از دید سازمان امور مالیاتی به‌عنوان فعالیتی درآمدزا تلقی می‌شود. هرگونه درآمد حاصل از این معاملات می‌تواند مشمول مالیات شود و لازم است مطابق قوانین مالیاتی کشور محاسبه و پرداخت گردد.

موضوع مالیات بر سکه از سال 1397 به ‌طور جدی مطرح شد؛ زمانی که حجم بالایی از سکه از طریق صرافی و بانک ها به مردم فروخته شد. اگرچه در آن مقطع خرید سکه از مالیات بر ارزش افزوده معاف بود، اما دولت برای سامان ‌دهی این معاملات و شفاف‌ سازی درآمدها، مقررات جدیدی را در قالب بخشنامه‌ های مالیاتی ابلاغ کرد.

بر اساس این مقررات، افرادی که اقدام به خرید سکه از بانک مرکزی می ‌کنند، بسته به تعداد سکه‌ های خریداری‌ شده، ممکن است مشمول پرداخت مالیات شوند. میزان مالیات و شرایط آن هر سال متناسب با سیاست‌های مالیاتی کشور تغییر می ‌کند و آخرین دستورالعمل‌ها از طریق سازمان امور مالیاتی کشور اعلام می‌شود. بنابراین آگاهی از قوانین به‌ روز مالیات خرید و فروش سکه نقش مهمی در جلوگیری از جرائم مالیاتی دارد.

مشمولین پرداخت مالیات سکه چه افرادی هستند ؟

بر اساس مقررات مالیاتی کشور، خرید سکه از بانک مرکزی و مراکز رسمی می‌تواند مشمول مالیات شود، به‌ ویژه زمانی که تعداد سکه‌های خریداری‌ شده از حد معافیت تعیین‌شده فراتر رود. میزان این مالیات هر سال طبق بخشنامه‌های سازمان امور مالیاتی مشخص می ‌شود و مبنای آن، تعداد سکه‌ های دریافتی در طول یک سال است.

اجرای این قانون از سال 1397 به‌ صورت جدی آغاز شد و درهمان سال اعلام گردید افرادی که تا سقف معینی سکه از شبکه بانکی دریافت کرده‌اند، از پرداخت مالیات معاف هستند و مالیات آن‌ها به شکل «مقطوع» محاسبه می‌شود. این شیوه به این معناست که نیازی به ارائه اظهارنامه مالیاتی یا نگهداری اسناد حسابداری نمی باشد و مبلغ مالیات به ‌صورت ثابت تعیین می‌شود.

از سال1397 تاکنون، اصل این قاعده همچنان برقرار است و در سال 1404 نیز افرادی که تعداد سکه‌ های خریداری ‌شده آن‌ها از سقف معافیت بیشتر باشد، موظف به پرداخت مالیات خواهند بود. آگاهی از قوانین مربوط به مالیات خرید سکه و اطلاع از آخرین دستورالعمل‌های سالانه، نقش مهمی در جلوگیری از جرائم مالیاتی و تصمیم‌ گیری آگاهانه در سرمایه ‌گذاری بر روی سکه دارد.

مالیات سکه در سال 1404

اساس مقررات مالیاتی مربوط به خرید سکه، میزان مالیات پرداختی به تعداد سکه‌های خریداری ‌شده در طول سال بستگی دارد.

افرادی که حداکثر تا ۱۰ عدد سکه خریداری می‌کنند، مشمول مالیات سکه نمی ‌شوند و این گروه معمولاً خریداران عادی با حجم معاملات محدود هستند.

در صورتی که تعداد سکه‌های خریداری‌شده بین ۱۱ تا ۲۰ عدد باشد، خریدار، مشمول مالیات مقطوع سکه خواهد شد و میزان این مالیات بر اساس نرخ‌ هایی که هر سال توسط سازمان امور مالیاتی کشور تعیین و محاسبه می ‌گردد.

همچنین افرادی که بیش از ۲۰ عدد سکه خریداری می‌ کنند، در گروه خریداران عمده قرار می‌ گیرند و مشمول پرداخت مالیات با نرخ بالاتری خواهند بود. این دسته از خریداران معمولاً کسانی هستند که سکه را در حجم بالا و اغلب از طریق بانک مرکزی تهیه می‌ کنند و فعالیت آن‌ها از منظر مالیاتی به‌عنوان معامله گسترده تلقی می‌شود.

شیوه محاسبه و تسویه مالیات خرید سکه

افرادی که در طول یک سال تعداد مشخصی سکه از بانک مرکزی یا واحدهای رسمی خریداری می‌کنند، مشمول قوانین مربوط به مالیات خرید سکه می‌شوند. آشنایی با نحوه محاسبه مالیات و زمان‌بندی پرداخت آن، نقش مهمی در جلوگیری از جرائم مالیاتی دارد. در این بخش، مبنای محاسبه مالیات سکه، روش پرداخت و چارچوب قانونی آن بررسی می‌ شود.

مبنای تعیین مالیات سکه توسط سازمان امور مالیاتی

سازمان امور مالیاتی کشور، مالیات سکه را معمولاً به‌ صورت مقطوع محاسبه می‌ کند. در این روش، برخلاف بسیاری از فعالیت ‌های اقتصادی، میزان سود و زیان حاصل از خرید و فروش سکه مبنای محاسبه قرار نمی‌گیرد، بلکه تنها تعداد سکه‌های خریداری ‌شده در طول سال ملاک تعیین مالیات است.

محاسبه پلکانی مالیات بر اساس تعداد سکه ‌های خریداری ‌شده

نحوه محاسبه مالیات سکه معمولاً به‌ صورت پلکانی انجام می‌شود؛ به این معنا که با افزایش تعداد سکه‌های خریداری‌ شده، نرخ مالیات نیز بیشتر می‌شود. در این چارچوب:

برای تعداد کم سکه،  مالیاتی در نظر گرفته نمی‌شود و یا مبلغ آن ناچیز است.

با افزایش تعداد سکه‌ها، فرد در گروه‌ های بالاتر مالیاتی قرارمی‌گیرد و مبلغ مالیات نیز افزایش می ‌یابد.

معمولاً سقفی برای معافیت مالیاتی تعیین می‌شود که خرید تا آن میزان، مشمول مالیات نخواهد بود.

مهلت پرداخت مالیات سکه ۱۴۰۴ و نکات مهم

سازمان امور مالیاتی هر سال مهلت مشخصی برای پرداخت مالیات سکه تعیین می ‌کند. عدم پرداخت مالیات سکه در زمان مقرر ممکن است شامل جریمه دیرکرد شود، بنابراین ثبت به ‌موقع اظهارنامه مالیاتی سکه اهمیت زیادی دارد.

اگرچه تاریخ دقیق مهلت پرداخت مالیات سکه سال ۱۴۰۴ هنوز اعلام نشده، اما معمولاً این فرصت چند ماه پس از خرید سکه فراهم می‌شود.

برای جلوگیری از پرداخت جریمه مالیاتی و مشکلات قانونی، توصیه می‌شود اظهارنامه مالیاتی سکه را بدون تأخیر تکمیل کرده و مالیات مربوطه را در زمان مقرر پرداخت کنید.

با رعایت این نکات، می‌توانید فرآیند مالیات سکه خود را ساده‌ تر کرده و از پرداخت هزینه‌های اضافی جلوگیری کنید.

مراحل تکمیل اظهارنامه مالیاتی سکه

جریمه‌ها و پیامدهای عدم پرداخت مالیات سکه ۱۴۰۴

عدم پرداخت مالیات سکه در زمان مقرر، می‌تواند پیامدهای مختلفی برای خریداران داشته باشد:

جریمه عدم ارائه اظهارنامه مالیاتی سکه: ثبت نکردن اظهارنامه مالیاتی سکه در سامانه، مشمول جریمه درصدی از مالیات تعیین‌ شده است و با گذر زمان افزایش می ‌یابد.

جریمه دیرکرد مالیات سکه: پرداخت با تأخیر باعث اضافه شدن درصدی از مالیات اصلی به عنوان جریمه می‌شود که هرچه تأخیر بیشترباشد، جریمه نیزسنگین‌ ترخواهد شد.

محرومیت از خدمات بانکی و دولتی: عدم پرداخت مالیات سکه می‌تواند دریافت تسهیلات، ضمانت‌نامه و خدمات دولتی را محدود کند.

مسدود شدن حساب ‌ها و توقیف اموال: در تأخیر طولانی، سازمان امور مالیاتی می‌تواند حساب بانکی یا دارایی‌ های فرد را توقیف کند.

رعایت مهلت پرداخت مالیات سکه و تکمیل به ‌موقع اظهارنامه مالیاتی بهترین راه برای جلوگیری از جریمه و مشکلات قانونی است.

سوالات مطرح شده

آیا خرید سکه مشمول مالیات است؟

بله، اگر تعداد سکه‌های خریداری ‌شده از سقف معافیت تعیین‌شده توسط سازمان امور مالیاتی بیشتر باشد، خریدار مشمول پرداخت مالیات سکه خواهد بود.

تا چند عدد سکه معاف از مالیات است؟

طبق مقررات مالیاتی، خرید تا ۱۰ عدد سکه در سال از پرداخت مالیات معاف است و برای این مقدار، مالیاتی محاسبه نمی‌شود.

مالیات خرید سکه چگونه محاسبه می‌شود؟

مالیات سکه بر اساس تعداد سکه‌های خریداری ‌شده و طبق نرخ‌ های اعلام‌شده سالانه توسط سازمان امور مالیاتی تعیین می‌شود و معمولاً به صورت مالیات مقطوع دریافت می ‌گردد.

اگر مالیات سکه پرداخت نشود چه اتفاقی می‌افتد؟

در صورت عدم پرداخت مالیات در مهلت مقرر، خریدار مشمول جریمه مالیاتی خواهد شد و ممکن است با محدودیت‌ های قانونی مواجه شود.

آیا خرید طلای دست دوم مالیات دارد؟

به دلیل نداشتن اجرت ساخت در طلای دست دوم مالیات ارزش برافزوده وجود ندارد و مالیات تنها براساس سود فروشنده محسابه می شود.

آیا امکان اعتراض به مبلغ مالیات تعیین‌ شده وجود دارد؟

بله ، با مراجعه به سامانه سازمان امور مالیاتی در خواست اعتراض خود را ثبت نموده و بعد از ارائه مستندات لازم درخواست شما توسط کارشناس سازمان بررسی شده و نتیجه نهایی اعلام می شود.

آیا خرید و فروش طلا مالیات دارد؟

بله با توجه به مالیات طلا 1403 خرید طلا 9 درصد مالیات خواهد داشت . فروش آن نیز به طور کلی

مشمول مالیات نخواهد شد اما به فروش بیش از 150 گرم طلا مالیات تعلق خواهد گرفت.

آیا خرید سکه از طلا فروشی مالیات دارد؟

بله، خرید سکه از طلافروشی در صورتی که تعداد سکه ‌ها از حد معافیت بیشتر باشد مشمول مالیات می‌شود.

آیا طلای خام مالیات دارد؟

مالیات طلا به طلای خام تعلق نمی گیرد.

آیا خرید طلای آب شده مالیات دارد؟

خیر، طلای آب شده معمولا مالیات ندارد.